81. rocznica wyzwolenia obozu koncentracyjnego w Dachau – Obchody Dnia Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego w Kaliszu
W Narodowym Sanktuarium św. Józefa w Kaliszu abp Stanisław Gądecki przewodniczył głównym obchodom Dnia Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego. Arcybiskup senior archidiecezji poznańskiej celebrował Mszę św. dziękczynną za ocalenie oraz niezłomną postawę polskich duchownych w 81. rocznicę wyzwolenia niemieckiego obozu koncentracyjnego KL Dachau.
Uroczystości rozpoczęły się o godz. 10.00 otwarciem wystawy poświęconej męczeństwu duchowieństwa polskiego w czasie II wojny światowej. Następnie okolicznościową konferencję wygłosił ks. dr. hab. Jarosław Wąsowicz SDB, kapelan Prezydenta Polski:
Przed rozpoczęciem Mszy św. decyzją Prezydenta RP Karola Nawrockiego zostali odznaczeni: za zasługi w kształtowaniu postaw patriotycznych – Złotym Krzyżem Zasługi - ks. prał. dr Jacek Plota, kustosz Narodowego Sanktuarium św. Józefa w Kaliszu. Za zasługi w pielęgnowaniu pamięci o męczeństwie duchowieństwa polskiego w okresie II wojny światowej – Srebrnym Krzyżem Zasługi - ks. dr hab. Sławomir Kęszka, delegat biskupa kaliskiego ds. podtrzymywania pamięci o męczeństwie duchowieństwa polskiego w latach II wojny światowej. Odznaczenia wręczył kapelan Prezydenta RP ks. dr. hab. Jarosław Wąsowicz SDB.
Rozpoczynając homilię abp Stanisław Gądecki przypomniał, że obóz koncentracyjny w Dachau, pod Monachium powstał 21 marca 1933 roku z rozkazu Heinricha Himmlera i stał się wzorem dla wszystkich innych obozów. Z ok. 250 tys. uwięzionych w Dachau, 148 tys. zostało zamordowanych:
15 września 1941 roku, we wspomnienie Matki Bożej Bolesnej - Niemcy zgromadzili na placu apelowym 800 polskich duchownych i zaproponowali za wpisanie na listę folksdojczów zachowanie przywilejów – żaden z polskich kapłanów się na to nie zgodził – podkreślał arcybiskup Gądecki:
Niestety, w naszej świadomości zbiorowej nie ma wiedzy o tym, iż spośród wszystkich grup zawodowych w kraju, to właśnie polskie duchowieństwo poniosło w czasie II wojny światowej największe straty procentowe – zaznaczył kaznodzieja:
Himmler, 14 kwietnia 1945 roku wydał rozkaz zniszczenia obozów w Buchenwald i Dachau. Więźniowe mieli zostać wymordowani i spaleni 29 kwietnia 1945 roku, o godzinie 21 – przypomniał hierarcha:
Wyzwolenie obozu nastąpiło niespodziewanie, 29 kwietnia 1945 roku. 33 tys. więźniów zostało uratowanych. Tego dnia wieczorem kapłani jeszcze odprawili nabożeństwo – akcentował duchowny:
Heroiczność polskiego duchowieństwa, zakonników i sióstr zakonnych oraz świeckich katolików, więźniów obozów i innych miejsc zagłady, ujawniły procesy beatyfikacyjne i kanonizacyjne – wskazywał arcybiskup senior:
Obóz w Dachau daje okazję do rozważania o misterium iniquitatis, czyli o tajemnicy niegodziwości. Tak o tym pisał św. Jan Paweł II:
Po komunii św. w Kaplicy Cudownego Obrazu został odczytany Akt zawierzenia św. Józefowi wypowiedziany 22 kwietnia 1945 roku przez kapłanów w Dachau:
Mszę św. wraz z abp. Stanisławem Gądeckim koncelebrowali: biskup kaliski Damian Bryl, biskup pomocniczy Łukasz Buzun oraz wielu kapłanów przybyłych z różnych części Polski. W modlitwie wziął udział Sławomir Lisiecki, Przewodniczący Rady Miasta Kalisza. Obecny był poczet sztandarowy Diecezjalnego Instytutu Akcji Katolickiej
Po południu w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym, w Domu Zgromadzenia Sióstr Matki Bożej Miłosierdzia w Kaliszu została wystawiona inscenizacja historyczna pt. „Ocaleni przez Świętego Józefa Kaliskiego”.
Tegoroczne obchody Dnia Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego rozpoczęły się 18 kwietnia w kościele parafialnym pw. bł. Biskupa Michała Kozala w Kaliszu (osiedle Winiary) – biskupa męczennika, więźnia KL Dachau.
W dniach 27-28 kwietnia odbyło się czuwanie modlitewne członków Akcji Katolickiej w intencji Kościoła, Ojczyzny i naszej diecezji.
28 kwietnia, o godz. 19.00 w Kaplicy Męczeństwa i Wdzięczności w podziemiach kaliskiej bazyliki została odprawiona Msza św. w intencji pomordowanych i zmarłych więźniów kapłanów.
Obchody przygotował ks. prał. dr hab. Sławomir Kęszka, delegat biskupa kaliskiego ds. podtrzymywania pamięci o męczeństwie duchowieństwa polskiego w latach II wojny światowej.
Od 2002 r. rocznica wyzwolenia obozu w Dachau jest obchodzona jako Dzień Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego. Upamiętnia on duchownych, którzy zginęli w czasie II wojny światowej.
Tekst, audio i zdjęcia: Tomasz Klimowicz/Radio Rodzina Kalisz
